Tekeningen: Eldert Willems
Geboren in Brussel
Vossius Gymnasium Amsterdam
1945-63 Journalistiek
1959 Doctoraal Wijsbegeerte Universiteit van Amsterdam
1963-85 Wetenschappelijk hoofdmedewerker UvA
1978 Doctoraat Wijsbegeerte UvA, c.l.
1985-95 Redacteur tijdschriften Gaya Scienza en Lier en Boog
Wij stellen Uw reaktie op prijs.
E-mailformulier op de laatste
bladzijde.
De auteur heeft zelf geen PC.
Hij ontvangt wel uw bericht en
geeft eventueel antwoord per
post, als U Uw adres vermeldt.
Dr. Eldert Willems
filosoof -Texel

Waar gaat dit artikel over?
In kosmologische kwesties, zoals de aanvang van het heelal, laat onze kennis zich leiden door de uitkomsten van de wetenschap.
Filosofie, die van oudsher de samenhang onderzoekt in al het zijnde, schittert door afwezigheid in Outer Space. Dat is onbevredigend en onnodig. In dit artikel wordt een filosofisch kader toegevoegd aan de bevindingen van het exact-wetenschappelijk kosmologisch onderzoek. In de vorm van een aantal aanvullende, soms kritische, voorstellen:
1. De populaire hypothese, dat een Oerknal het begin is van het heelal, vraagt om bijstelling. Ze is onvolledig. Het begin van de kosmos geschiedt zoals alle begin, niet per knal maar onmerkbaar en tastend-verkennend, met een voorbereidende aanfase, waarin materie, ruimte, tijd en alles wat daaruit volgt nog in wording verkeren.
Wanneer explosies optreden, zoals een Big Bang, dan moet geconcludeerd worden dat er iets stuk gaat wat er al was. Big Bang geeft niet het startschot, maar ze is het einde van de aanfase Ze maakt het tweede begin. Wat was er dan in den beginne? Ook de fysica ontkomt niet aan Hamlet's stelling "to be or not to be, that is the question".
2. De drie fysische krachten die de wetenschap heeft geindentificeerd als hoofdfuncties bij de opbouw van het heelal, te weten electromagnetisme (E), kernkracht (N), en zwaartekracht (G), zijn niet alleen maar natuurkundige fenomenen. Ze zijn door een taakverdeling met elkaar verbonden. E staat voor de wisselende, dynamiserende factor, door het ladingsverschil tussen min-en plusposities. N staat voor de stabiliserende, voortbrengende factor. De nucleaire organisatie van de stof garandeert de bestendige aanwezigheid van materiele hemellichamen, in het bezit van een voortbrengende functie: uit de atomaire basisspanning zijn meer dan 90 elementen voortgekomen.
G staat voor de bewaking en verdeling van E-N resultaten in ruimte en tijd, de distributieve factor.
3, Een taakverdeling via een drietal machten (trias-beginsel) schijnt een algemeen bestaanskenmerk te zijn. Ook op de andere bestaansniveau's zijn de functies van vernieuwende extensie, bewarende voortbrenging en bewaking van het bereikte te onderscheiden, mutatis mutandis. De kosmossfeer, de biosfeer van het levende, en de logosfeer van het talig-bewuste menselijke, zijn door Equivalentie met elkaar verbonden.
Er is 1 fysica en 1 chemie in het heelal, maar ook 1 bestaansfilosofie. Het vinden van equivalentiesleutels is een voorwaarde voor de complementariteit van bêtacultuur en alfacultur, twee tradities van onze beschaving (Tools en Symbols) die thans gescheiden zijn met alle vernietigende consequenties van dien.


HOOFDSTUKKEN
LINKS
De illustraties kunt U afdrukken of
kopieren met de rechtermuisknop.